شکستن روکش ایمپلنت؛ علت‌ها و راه‌های درمان!

تصور کنید بعد از ماه‌ها انتظار و صرف هزینه، بالاخره لبخندتان را با ایمپلنتی زیبا و طبیعی کامل کرده‌اید. هر بار که جلوی آینه می‌ایستید و لبخند می‌زنید، اعتمادبه‌نفس تازه‌ای در وجودتان جریان پیدا می‌کند. اما یک روز هنگام خوردن غذا صدایی خفیف می‌شنوید و بعد متوجه مشکلی عمیق یعنی شکستن روکش ایمپلنت می‌شوید. 

با وجود این اتفاق دیگر خبری از زیبایی لبخندتان نیست و ماجرا فقط به این ختم نمی‌شود، چراکه شکستن روکش ایمپلنت می‌تواند نگرانی‌های زیادی در مورد سلامت ایمپلنت و هزینه‌های بعدی ایجاد کند. بسیاری از افراد به دلایل مختلفی مثل فشار بیش از حد در جویدن، دندان‌قروچه یا انتخاب جنس نامناسب روکش با این مشکل روبه‌رو می‌شوند.

در اینجا به بررسی علت‌های اصلی شکستن روکش ایمپلنت، نشانه‌هایی که باید جدی گرفته شوند، روش‌های ترمیم و تعویض می‌پردازیم و اینکه چرا مراجعه به بهترین دکتر فوق تخصص ایمپلنت در شیراز می‌تواند تفاوت بزرگی در کیفیت درمان و دوام ایمپلنت ایجاد کند.

روکش ایمپلنت چیست و چه کاربردی دارد؟

روکش ایمپلنت (Implant Crown) بخشی قابل مشاهده از ایمپلنت دندانی است که جایگزین دندان از دست‌رفته می‌شود. این روکش از طریق یک اباتمنت به پایه‌ فلزی (معمولا تیتانیومی) متصل می‌شود که در استخوان فک کاشته شده و در آن تثبیت خواهد شد، فرآیندی که به آن اُزئواینتگریشن می‌گویند.

کارکرد اصلی روکش ایمپلنت بازسازی ظاهر و کارکرد دندان است. کمک به جویدن، حفظ زیبایی، جلوگیری از جابه‌جا شدن دندان‌های مجاور و جلوگیری از تحلیل استخوان فک از اصلی‌ترین کارکردهای روکش ایمپلنت محسوب می‌شود. روکش ایمپلنت لبخندی طبیعی و بادوام را فراهم و به حفظ سلامت ساختار فک و دهان کمک می‌کند.

دلایل اصلی شکستن روکش ایمپلنت

تحلیل استخوان یا پوسیدگی دندان‌های اطراف، پایداری ایمپلنت را کاهش می‌دهد. اما روکش ایمپلنت می‌تواند به دلایلی مانند دندان‌قروچه، فشار زیاد هنگام جویدن، ضربه‌های ناگهانی یا طراحی و نصب نادرست دچار ترک یا شکست شود. پس برای جلوگیری از این مشکلات و درمان اصولی، مراجعه به بهترین دکتر فوق تخصص ایمپلنت در شیراز توصیه می‌شود.

فشار بیش از حد در جویدن و دندان قروچه

اعمال فشارهای زیاد حین جویدن یا به‌ویژه دندان‌قروچه (bruxism) باعث فشار متمرکز روی روکش ایمپلنت می‌شود. این اتفاق باعث ترک، لب‌پر شدن یا شل شدن پیچ اتصال می‌شود. مطالعات نشان داده‌اند که فشارهای فراگیر در افراد مبتلا به دندان‌قروچه خطر شکست روکش و پیچ ایمپلنت را افزایش می‌دهند.

جنس نامناسب روکش (سرامیکی، زیرکونیا و …)

سرامیک‌های با کیفیت پایین‌تر یا طراحی نادرست می‌توانند تحت فشار زیاد دچار ترک‌خوردگی یا شکست شوند. انتخاب متریال مناسب مانند زیرکونیا با کیفیت، توزیع نیرو را بهتر انجام داده و خطر شکست را کاهش می‌دهد.

خطا در طراحی و نصب ایمپلنت

اگر ایمپلنت یا فریم پروتزی (اباتمنت و روکش) به‌طور نامناسب طراحی یا نصب شوند، نیروها به‌طور ناهمگون توزیع می‌شوند. این امر به نقطه‌های تمرکز فشار منجر شده و خطر شکست روکش یا اجزای پروتزی را افزایش می‌دهد.

تصادف و ضربه‌های ناگهانی

ضربه‌های غیرمنتظره مثل افتادن، تصادف یا ضربه به فک یا صورت می‌تواند فورا ترک یا شکست روکش ایمپلنت را در پی داشته باشد یا حتی به ساختار زیرین ایمپلنت آسیب برساند.

 پوسیدگی یا ضعف دندان‌های مجاور

ضعف، پوسیدگی یا تحلیل استخوان اطراف دندان‌های مجاور می‌تواند پایداری روکش ایمپلنت را در معرض خطر قرار دهد. فقدان پشتیبانی مناسب منجر به انتقال فشار نامناسب و در نهایت شکست روکش ایمپلنت می‌شود.

علائم شکستن یا آسیب دیدن روکش ایمپلنت

برخی علائم هشداردهنده که نشان می‌دهند روکش ایمپلنت نیاز به توجه دارد، عبارت هستند از:

ترک یا آسیب قابل مشاهده

یکی از واضح‌ترین علائم، وجود ترک، لب‌پر شدن یا خرابی سطح روکش است. ترک‌ها حتی اگر کوچک باشند، می‌توانند به‌تدریج به مشکلات جدی‌تر منجر شوند. 

درد یا ناراحتی هنگام جویدن

احساس درد، فشار غیرعادی یا تغییر در نحوه گاز گرفتن می‌تواند نشان‌دهنده جابه‌جایی یا شکستگی جزئی روکش باشد. 

لرزش یا شل بودن روکش

اگر هنگام لمس یا جویدن، روکش کمی حرکت کند یا ناپایدار به نظر برسد، احتمالا مشکلی در اتصال آن به ایمپلنت وجود دارد.

تغییر در بایت یا نحوه قرارگیری دندان‌ها

احساس متفاوت بودن هنگام بستن فک یا تغییر محل تماس دندان‌ها می‌تواند نشانه جابه‌جایی روکش باشد.

مقاله مرتبط: عفونت ریشه دندان؛ چه زمانی خطرناک می‌شود؟

روش‌های ترمیم و تعویض روکش ایمپلنت

در صورت آسیب دیدن روکش ایمپلنت، دندان‌پزشک شما ابتدا شدت آسیب را بررسی می‌کند و با توجه به شرایط، ممکن است از روش‌های ترمیمی موقت استفاده کند یا تصمیم به تعویض کامل روکش بگیرد. در برخی موارد، لازم است ساختار پایه ایمپلنت (اباتمنت یا فیکسچر) نیز بررسی یا اصلاح شود تا از پایداری و دوام درمان اطمینان وجود داشته باشد. هر یک از این رویکردها نقاط قوت و کاربردهای خاص خود را دارند.

ترمیم موقت با مواد کامپوزیتی

در مواردی که آسیب به روکش جزئی باشد، مثل ترک یا لب‌پر شدن کوچک امکان ترمیم موقت با استفاده از رزین کامپوزیتی (composite resin) وجود دارد. این ماده همرنگ دندان است و می‌تواند ظاهر و عملکرد روکش را بازگرداند تا زمانی که درمان دائمی انجام شود. این روش سریع، کم‌هزینه و کمتر تهاجمی است و به عنوان راه‌حلی موقت تا زمان ساخت روکش جدید استفاده می‌شود.

تعویض کامل روکش شکسته

اگر آسیب یا شکستگی شدید باشد، تعویض کامل روکش توصیه می‌شود. فرایند تعویض شامل برداشتن روکش آسیب‌دیده، بررسی سلامت اباتمنت (و در صورت نیاز تعویض آن)، تهیه قالب یا اسکن دیجیتال و ساخت روکش جدید سفارشی است. سپس روکش جدید روی اباتمنت قرار گرفته و تنظیمات نهایی برای هم‌تراز بودن در بایت انجام می‌گیرد.

بررسی و اصلاح ساختار ایمپلنت پایه

گاهی ساختار اباتمنت یا اتصال پایه ایمپلنت نادرست طراحی یا نصب شده است. بررسی و اصلاح این ساختار برای ایجاد پایداری لازم ضروری است. اباتمنت می‌بایست دقیق، متناسب با زاویه و توزیع نیرو و از جنس مناسب باشد تا از خم شدن یا حرکت غیرقابل‌قبول روکش جلوگیری کند. انتخاب یا طراحی اباتمنت سفارشی می‌تواند باعث بهتر شدن توزیع فشار و تثبیت طولانی‌مدت شود.

چگونه از شکستن روکش ایمپلنت جلوگیری کنیم؟

برای محافظت از روکش ایمپلنت و افزایش دوام آن، لازم است چند اقدام پیشگیرانه کلیدی انجام دهید.

بارگذاری تدریجی و مناسب روکش

از وارد کردن فشار زیاد یا جویدن محکم، خصوصا پیش از تثبیت کامل ایمپلنت، خودداری کنید. استفاده از روکش موقت تا زمان ادغام کامل ایمپلنت با استخوان توصیه می‌شود.

اجتناب از غذاها و عادات مضر

از مصرف خوراکی‌های بسیار سخت یا چسبنده مانند یخ، آب‌نبات سخت یا آجیل پرهیز کنید. همچنین از جویدن اشیاء یا باز کردن بسته‌ها با دندان خودداری کنید.

بهداشت دهان دقیق

حفظ تمیزی اطراف ایمپلنت با مسواک‌ نرم، نخ دندان و معاینات منظم می‌تواند از مشکلاتی مانند پری‌ایمپلنتیت جلوگیری کند.

استفاده از محافظ دندان مناسب

در صورت دندان‌قروچه یا فعالیت‌های پرخطر مانند ورزش‌های رزمی، استفاده از گارد شبانه یا محافظ دهان بسیار تاثیرگذار است.

معاینات منظم دندان‌پزشکی

مراجعه دوره‌ای به دندان‌پزشک برای بررسی وضعیت ایمپلنت و تنظیم بایت، به شما و دندانپزشکتان کمک می‌کند در صورت وجود آسیب یا فشار نامناسب از آن مطلع شوید.

در نهایت اجتناب از جویدن غذاهای سخت، حفظ بهداشت دقیق دهان، استفاده از محافظ در شب و حضور به‌موقع برای معاینات دندان‌پزشکی، می‌توان خطر شکستگی روکش ایمپلنت را به طرز چشمگیری کاهش داد. این مراقبت‌ها نه تنها به دوام بیشتر ایمپلنت کمک می‌کنند، بلکه سلامت کلی دهان و فک را نیز ارتقا می‌دهند. برای دریافت راهنمایی دقیق‌تر و توجه تخصصی، مراجعه به بهترین دکتر فوق تخصص ایمپلنت در شیراز ضروری است زیرا کلید دستیابی به لبخندی پایدار و مطمئن شما خواهد بود.