ایلان ماسک و پروژه «گروکیپدیا» | بازنویسی آینده دانش آنلاین؟
ایلان ماسک، میلیاردر پرحاشیه و صاحب شرکتهای بزرگی همچون تسلا، اسپیساکس و ایکس (توییتر سابق)، بار دیگر با خبری جنجالی در صدر رسانهها قرار گرفت. او اعلام کرده است که تا دو هفته دیگر نسخهی بتای اولیه یک دانشنامهی جدید با نام «گروکیپدیا» منتشر خواهد شد؛ پروژهای که به گفتهی ماسک، میتواند انقلابی در نحوهی دسترسی مردم به اطلاعات ایجاد کند.
«گروکیپدیا» بر پایهی هوش مصنوعی گروک ساخته شده و هدف اصلی آن، حذف اطلاعات نادرست و اصلاح نیمهحقیقتهاست. ماسک در پستی که بازنشر کرده بود، این پایگاه را «بزرگترین و دقیقترین منبع دانش بشری» توصیف کرد. او بارها از ضعفها و خطاهای ویکیپدیا انتقاد کرده و این پروژه را پاسخی مستقیم به همان نگرانیها معرفی کرده است.
آنچه این پروژه را بحثبرانگیزتر میکند، سابقهی اظهارنظرهای عجیب ماسک درباره ویکیپدیاست. چندی پیش او به شوخی گفته بود حاضر است در صورت تغییر نام ویکیپدیا به «دیکیپدیا»، مبلغ یک میلیارد دلار پرداخت کند. همین رفتارها باعث شده تا بسیاری از تحلیلگران نسبت به جدی بودن اهداف ماسک و همچنین میزان اعتبار علمی این دانشنامه تردید داشته باشند.
با این حال، اگر گروکیپدیا بتواند واقعاً با استفاده از هوش مصنوعی محتوای دقیقتر و بیطرفتری ارائه دهد، ممکن است به یک رقیب جدی برای ویکیپدیا و سایر منابع آنلاین تبدیل شود. از سوی دیگر، خطر سانسور، سوگیری الگوریتمی و تأثیر مستقیم دیدگاههای شخصی ماسک نیز موضوعی است که نگرانیهای زیادی ایجاد کرده است.
به نظر میرسد انتشار نسخهی آزمایشی گروکیپدیا تنها آغاز راه باشد و بازخورد کاربران، آیندهی این پروژه را تعیین خواهد کرد. آیا این دانشنامهی جدید میتواند اعتماد جهانیان را جلب کند یا تنها یکی دیگر از ایدههای جنجالی ماسک خواهد بود؟ پاسخ این سؤال بهزودی روشن میشود.
